نقدی بر ترجمۀ مدخلی از دانشنامۀ ایرانیکا

نوع مقاله : مقالۀ پژوهشی

نویسنده

گروه زبان و ادبیات انگلیسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

چکیده
مقالۀ حاضر به بررسی ترجمۀ فارسی یکی از مقالات دانشنامۀ ایرانیکا تحت عنوان «تأثیر رباعیّات عمر خیّام بر ادبیّات و جامعۀ غرب» (2008) می‌پردازد که مصطفی صداقت‌رستمی آن را با عنوان «عمر خیّام؛ در صحنۀ ادبی و اجتماعی آن سوی آب‌ها»، ترجمه کرده و در ماهنامۀ گلستانه، تیرماه 1393، شمارۀ 131، ص 67- 69 منتشر شده است. متأسفانه خطاهای پُرشمار و متنوّعی به این ترجمه راه یافته است که برخی از آن‌ها عبارتند از: ضبطِ نادرست نام افراد، توجّه‌نکردن به ضبط اشهر عناوین کتاب‌ها، ترجمه‌نکردن برخی عناوین، ترجمۀ نادرست برخی جملات و مواردی از این دست. نویسندۀ حاضر این موارد را در هفت فقره دسته‌بندی و در هر مورد پیشنهاد و توضیحی مناسب عرضه کرده است. این موارد عبارتند از: 1) تلفظ و ضبط نام‌های فرانسوی، 2) تلفظ و ضبط نام‌های آلمانی، 3) تلفظ و ضبط نام‌های انگلیسی، 4) تلفظ و ضبط نام‌های هلندی، 5) عناوین ترجمه‌نشده، 6) عناوینی که غلط ترجمه شده‌اند و 7) ترجمه‌های نادرست برخی از جملات. ناگفته نماند که این گونه ترجمه‌های شتاب‌زده مصداقِ کوششِ بی‌فایده است و نه‌تنها باری از دوشِ مشتاقانِ این عرصه بر نمی‌دارد، بلکه می‌تواند مبتدیّان و خوانندگانِ نوسفر را نیز به کژراهه بیفکند.

کلیدواژه‌ها


امین‌رضوی، م. (1387). صهبای خرد: شرح احوال و آثار حکیم عمر خیّام نیشابوری. ترجمۀ دکتر مجدالدّین کیوانی. تهران: سخن.
حدادی، م. (1384). ژزف فون هامر پورگشتال. در آئینۀ آب. به‌کوشش بهمن نأمور مطلق. تهران: همشهری، ص. 39- 53.
حدادی، م. (1389). دیدار غرب و شرق در هجرت گوته: دیوان گوته از نگاه میان فرهنگی. تهران: انتشارات دانشگاه شهید بهشتی.
حسینی، م. (1394). شعر فارسی در انگلستان و آمریکا: تاریخ دویست‌ساله. ادبیّات تطبیقی (فرهنگستان زبان و ادب فارسی)، 12، 250-258.
دهباشی، ع. (1388). گزارش کنفرانس میراث عمر خیّام ( دانشگاه لیدن، دانشگاه کمبریج). بخارا، 71، 317-351.
ساجدی، ط. (1386). شرح حال و آثار ژوزف فن هامر پورگشتال. نامۀ فرهنگستان، 33، 149-157.
مینوی، م. (1383). پانزده گفتار. تهران: طوس.
Aminrazavi, M. (2005). The Wine of Wisdom: the Life, Poetry and Philosophy of Omar Khayyam. Oxford: Oneworld Publications.
Arberry, A. J. (1959). The Romance of the Rubaiyat. New York: The Macmillan Company.
Biegstraaten, J. (2015). “Omar Khayyam's Impact on Literature and Society in the West.” Encyclopædia Iranica online edition, 2008, available at < http://www.iranicaonline.org/articles/ khayyam-xi.> (accessed on 26 Jun. 2015).
Norton, C. E. (1869). “Les Quatrains de Khèyam, traduits du Persan by J. B. Nicolas; Rubaiyat of Omar Khayyam, the Astronomer-Poet of Persia.” The North American Review 109. 225 (1869): 565-584.
Seyed-Gohrab, A. (2012). Ed. The Great Umar Khayyam: A Global Reception of the Rubaiyat, Leiden University Press.
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.