دانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220251019Multisensory Instruction and Beta Oscillations Modification in Vocabulary Retention at Pre-school Level: A QEEG Studyآموزش چندحسی و نقش نوسانات بتا در حفظ واژگان انگلیسی در کودکان پیشدبستانی: پژوهشی بر پایه QEEG1274742210.22067/lts.2025.94051.1357FAفرنازفرخعلاییگروه زبان انگلیسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مشهد0000-0001-8860-9993حسنسلیمانیگروه زبانشناسی و زبانهای خارجی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانحسینحقیرگروه آناتومی و بیولوژی سلولی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایرانعلیرضاآقایوسفیگروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانمنوچهرجعفریگهرگروه زبان شناسی و زبانهای خارجی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانJournal Article20250612To investigate the impact of the multisensory method at the pre-school level, this study employed beta-waves during vocabulary retention. Six EFL learners were assigned to two groups: non-multisensory and multisensory. The comparison of the results of pre- and post-brain records denoted no significant differences in beta frequency ranges between the groups. A significant correlation was found between learners’ mean score on the post-test and the increase in beta wave-frequencies on Fp1-Fp2-regions at post-records in the multisensory-group; however, the case study analysis showed decreases in beta1 wave frequencies in the non-multisensory-group. The topography-inspections demonstrated increases in high-beta-wave frequencies in the prefrontal cortex in both groups and activity localization on the para-hippocampal in the multisensory post-records. The statistical results of non-parametric tests on groups’ mean scores revealed no significant difference between experimental and control groups. The study concluded the promising role of multisensory teaching to improve retention at the pre-school level.جهت بررسی تأثیر آموزش زبان چندحسی در سطح پیش دبستانی، از امواج بتا درحین یادآوری واژگان استفاده شد. شش زبانآموز در دو گروه آزمایشی سنتی و چندحسی قرار گرفتند. مقایسه نتایج قبل و بعد ثبت مغزی به همراه پیشآزمون و پسآزمون نشان داد که تفاوت معناداری در فرکانس بتا بین گروه ها وجود ندارد. همبستگی معناداری بین میانگین نمره زبانآموزان در پسآزمون و افزایش فرکانس موج بتا در مناطق Fp1-Fp2 در پسثبتها در گروه چندحسی مشاهده شد. تحلیل مطالعه موردی بیانگر کاهش فرکانس موج بتا ۱ در گروه سنتی بود. بررسیهای توپوگرافی افزایش فرکانسهای موجهای بتا را در قشر-جلوی-مغز در هر دو گروه و تجمع فعالیت در پاراهیپوکامپ در رکوردهای چندحسی را نشان داد. اگرچه نمرات در پسآزمون چندحسی بالاتر بود، اما نتایج آماری آزمونهای ناپارامتریک تفاوت معناداری را بین گروههای آزمایشی نشان داد. این پژوهش نقش امیدوارکننده آموزش چندحسی را برای بهبود حافظه در سطح پیشدبستانی نتیجهگیری کرد.https://jlts.um.ac.ir/article_47422_c90578d39dd456e2ca1e711cc85d187f.pdfدانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220250823Reclaiming the Translator’s Agency in AI-Assisted Training: An Approach Based on Self-Regulated Learningبازپسگیری عاملیت مترجم در آموزش ترجمۀ مبتنی بر هوش مصنوعی: رویکردی بر پایۀ یادگیری خودتنظیم28604766010.22067/lts.2025.94407.1364FAمحبوبهخلیلیاستادیار مترجمی زبان انگلیسی، گروه مترجمی زبان انگلیسی، دانشکده میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران0009-0006-0839-1087Journal Article20250714This study investigated the impact of integrating self-regulated learning strategies into AI-based translation training. Twenty-one undergraduate translation students were divided into control and experimental groups. While both groups used ChatGPT for doing translation tasks, only the experimental group received instruction based on SRL principles. Targeted weekly feedback also played a critical role in guiding students’ learning processes. Translation performance was assessed through pre and posttests using Waddington’s model, and SRL development was measured using the MSLQ and weekly reflective journals. The results showed significant improvement in the experimental group's translation quality and self-regulatory behaviors. Thematic analysis of journals indicated a shift from dependence on AI to empowered decision-making. These findings suggest that SRL-based instruction, when paired with structured feedback, enhances not only the students’ interaction with AI tools but also their autonomy, critical thinking and engagement. The study highlights the value of pedagogically grounded use of AI in translator education. این پژوهش به بررسی تأثیر ادغام یادگیری خودتنظیم در آموزش ترجمه با استفاده از ChatGPT پرداخت. دانشجویان به دو گروه کنترل و آزمایش تقسیم شدند. گروه آزمایش بر مبنای یادگیری خودتنظیم آموزش دید. بازخورد هدفمند نیز نقش اساسی در هدایت فرایند یادگیری داشت. از پیشآزمون و پسآزمون جهت ارزیابی عملکرد ترجمه و از پرسشنامۀ MSLQ و دفترهای خودبازتابی جهت بررسی میزان پیشرفت خودتنظیمی استفاده شد. نتایج نشان از بهبود معنادار در کیفیت ترجمه و رفتارهای خودتنظیمی در گروه آزمایش داشت. تحلیل مضمونی دفترها حاکی از گذار از وابستگی به هوش مصنوعی به تصمیمگیری آگاهانه بود. یافتهها نشان داد آموزش مبتنی بر یادگیری خودتنظیمی همراه با بازخورد ساختاریافته هم موجب افزایش تعامل دانشجویان با ابزارهای هوش مصنوعی و هم تقویت استقلال فکری، تفکر انتقادی و مشارکت آنها در امر یادگیری میشود. این مطالعه بر ارزش بهکارگیری ابزارهای هوش مصنوعی بر پایۀ مبانی آموزش و یادگیری در دورههای تربیت مترجم تأکید داردhttps://jlts.um.ac.ir/article_47660_762fea2c37f77a042cbd391f7bab4830.pdfدانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220250823Patrons and Cultures: A Socio-political History of Scientific and Philosophical Translation in Iran from Ancient to the Qajar Periodحامیان و فرهنگها: تاریخ سیاسیاجتماعی ترجمة متون علمی و فلسفی در ایران از ایران باستان تا دوره قاجار61824777510.22067/lts.2026.96862.1407FAعبدالهنوروزیگروه زبان انگلیسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دکتر علی شریعتی، دانشگاه فردوسی مشهد0000-0003-4449-0155Journal Article20251210Translation serves as a powerful medium for transmitting knowledge, culture, and ideas from one culture to another. The efficacy of translation hinges on social, cultural, and political contexts. The transmission of scientific and philosophical concepts from ancient Greece to Iran sparked intellectual vitality and broadened perspectives on existence and the cosmos. Historically, translation in Iran has experienced cycles of flourishing and decline: during eras when cultural openness, patronage from rulers, or a collective thirst for knowledge prevailed, translation, and with it, philosophy and science, prospered. Conversely, in more culturally neglectful periods, translation and its influence waned. Exploring various socio-cultural and political conditions across epochs, this study demonstrates that external factors such as governmental support, societal demand, and a predisposition toward knowledge have shaped the translation of scientific and philosophical texts.ترجمه ابزاری مهم برای انتقال علم و فلسفه بوده و تاریخچهای پر فراز و فرود داشته است. انتقال مفاهیم فلسفی از یونان باستان به ایران اگرچه سرآغاز آشنایی ایرانیان با فلسفه نبوده، اما در پویایی تفکر انسانی و نگرشی عمیقتر به چیستیهای گوناگون تاثیری بسزا داشته است. ترجمه بهعنوان ابزار این ارتباط و وسیله انتقال تفکر فلسفی غرب، در طول تاریخ بسته به موقعیت ها و شرایط گوناگون اجتماعی، فرهنگی و سیاسی میزان تاثیر آن در زایش و گسترش فلسفه و علم، بویژه جریان آن از غرب به شرق متأثر از عوامل مختلفی بوده است. در این جستار، پژوهشگر شرایط اجتماعی، سیاسی و فرهنگی دورههای مختلف تاریخ ترجمه متون علمی و فلسفی در ایران را جویا شده است. این پژوهش نشان داد که در دورههای مختلف، بسته به بسته یا باز بودن جامعه، عواملی چون حمایتهای حکمرانان، علمدوستی افراد و نیازهای جامعه باعث رونق ترجمه یا افول آن شده است.https://jlts.um.ac.ir/article_47775_6ee0b1c15b0c6533d73b00d403baa864.pdfدانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220250823Error Patterns in Persian Amateur Subtitles and the Limits of the FAR Modelالگوهای خطا در زیرنویسهای آماتور فارسی و محدودیتهای مدل FAR831154770110.22067/lts.2025.94005.1354FAمسعودخوش سلیقهاستاد مطالعات ترجمه، دانشگاه فردوسی مشهد0000-0002-6508-1986آزادهاریسدانشگاه بینگمتون، امریکا0000-0002-7789-7608زهراحیدریگروه زبان انگلیسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایرانJournal Article20250610This study was an attempt to compare the neural processes of two proficiency levels through employing a stroop-like multi-word units task. The participants were selected based on purposive sampling through a test of language proficiency. Analysis of the data revealed no significant differences in the reaction times. There was a significant difference between two levels of proficiency and Plausible Target Distractor (PTD) condition in F3, F4, C3, C4, Fz, Fp1 and P3 channels and PDT in Fz, F8 and O2 channels and Implausible Target Distractor (ITD) in F8, Fz, C4 and T4 channels. A greater recruitment of the frontal lobes was observed as the participants needed to make judgments. The findings provide insights for the understanding of processing mechanisms related to multi-word units such as collocations in the brain. They also reveal the different areas of the brain involved in terms of cognitive variances.کیفیت ترجمه برای برقراری ارتباط مؤثر حیاتی است و در حیطة زیرنویسگذاری، این اهمیت با ویژگیهای خاص آن افزایش مییابد. زیرنویسگذاری غیرحرفهای به شکلی رو به رشد از ارتباطات بینفرهنگی و حوزهای با جذابیت فزاینده دانشگاهی تبدیل شده است. این پژوهش به بررسی زیرنویسگذاری آماتور فیلمهای درام خارجی بومیسازیشده برای مخاطبان فارسیزبان در ایران بر اساس مدل FAR پیشنهادی پدرسن (2017a) میپردازد. این پژوهش بر ارزیابی کیفیت زیرنویسهای آماتور با هدف کشف الگوهای خطای ترجمه چندرسانهای توسط زیرنویسگذاران غیرحرفهای متمرکز است. مطابق با الگوهای خطای شناساییشده، از منظر ترجمه، خطاهای معنایی مهمترین عاملاند. اگرچه زیرنویسگذاران غیرحرفهای ممکن است کاستیها و خطاهایی در جنبههای معنایی نشان دهند، اما در عین حال شایستگیهای قابل توجهی بهویژه در تواناییهایشان در کار با نرمافزارهای زیرنویسگذاری از خود نشان میدهند. این مقاله با اتکا بر نتایج، بر لزور تصحیح مدل FAR با درنظرگیری حساسیتهای فرهنگی برای توضیح متغیرهایی که بر شیوههای زیرنویسگذاری تأثیر میگذارند، استدلال میکند و بر تأثیر هنجارها و محدودیتهای محلی تأکید میورزد.https://jlts.um.ac.ir/article_47701_08f65eb6b06b5fed01c38316bd957b7e.pdfدانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220250823Decoding Collocational Disputes: An ERP Approach to Understanding Proficiency Variationsرمزگشایی اختلافهای همآیندی: رویکرد ERP برای درک واریانسهای مهارت1161524765910.22067/lts.2025.93573.1350FAکامبیزمزداییگروه زبان انگلیسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد، مشهد، ایرانزهراظهوریانگروه زبان انگلیسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد، مشهد، ایران/دانشگاه نزوی، نزوی، عمانمجیدقشونیگروه مهندسی پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد، مشهد، ایرانJournal Article20250517This study was an attempt to compare the neural processes of two proficiency levels through employing a stroop-like multi-word units task. The participants were selected based on purposive sampling through a test of language proficiency. Analysis of the data revealed no significant differences in the reaction times. There was a significant difference between two levels of proficiency and Plausible Target Distractor (PTD) condition in F3, F4, C3, C4, Fz, Fp1 and P3 channels and PDT in Fz, F8 and O2 channels and Implausible Target Distractor (ITD) in F8, Fz, C4 and T4 channels. A greater recruitment of the frontal lobes was observed as the participants needed to make judgments. The findings provide insights for the understanding of processing mechanisms related to multi-word units such as collocations in the brain. They also reveal the different areas of the brain involved in terms of cognitive variances.این پژوهش تلاشی برای مقایسه فرایندهای عصبی دو سطح مهارت زبانی از طریق بهکارگیری یک تکلیف استروپ شامل واحدهای چندکلمهای بود. شرکتکنندگان بر اساس نمونهگیری هدفمند از طریق آزمون مهارت زبانی انتخاب شدند. تحلیل دادهها هیچ تفاوت معناداری در زمان واکنش نشان نداد. تفاوت معناداری بین دو سطح مهارت و هدف محتمل گیجکننده(PTD) در کانالهای F3، F4، C3، C4، Fz، Fp1 و P3 و PDT در کانالهای Fz، F8 و O2 و هدف غیرمحتمل گیجکننده (ITD) در کانالهای F8، Fz، C4 و T4 وجود داشت. با توجه به نیاز شرکتکنندگان به تشخیص، بهکارگیری بیشتر لوبهای پیشانی مشاهده شد. این یافتهها بینشی برای درک مکانیسمهای پردازش مربوط به واحدهای چندکلمهای مانند همآیندها را در مغز ارائه میدهند. یافتههاهمچنین نواحی مختلف مغز را که از نظر واریانسهای شناختی درگیر میشوند، آشکار میکنند.https://jlts.um.ac.ir/article_47659_3e4a3f9ecab2d513b6782748c9e0a884.pdfدانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220250823EFL Teachers’ Perceptions Regarding Praxical Hope: A Qualitative Study in Public Schoolsدرک معلمان زبان انگلیسی بهعنوان زبان خارجی در مورد امید عملی: پژوهشی کیفی در مدارس دولتی1531834770210.22067/lts.2025.94144.1359FAفاطمهملک عباسیگروه زبان و ادبیات انگلیسی
دانشکده ادبیات و علوم انسانی
دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایرانسید محمد رضاعادلگروه زبان انگلیسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران/ 'گروه زبان انگلیسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران0000-0002-1136-8973غلامرضازارعیانگروه زبان و ادبیات انگلیسی
دانشکده ادبیات و علوم انسانی
دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران0000-0002-9084-608XJournal Article20250623This qualitative study examined the perceptions of pre-service, in-service, and retired English as a Foreign Language (EFL) teachers regarding the concept of praxical hope within public school settings in Gorgan, Iran. The researchers interviewed 42 participants, including 13 pre-service teachers, 16 in-service teachers, and 13 retired teachers, to explore the nuanced understandings and implications of praxical hope in EFL education. Employing a constructivist grounded theory framework and analyzing data using MAXQDA 24, the study identified 46 initial codes and categorized them into 25 thematic groups. This process led to the development of a model of praxical hope characterized by four key elements: empowerment and agency, collaborative learning environments, critical reflection and social awareness, and innovative pedagogical practices. The findings underscore the vital role of cultivating praxical hope in enhancing educators' effectiveness and improving student outcomes, providing insights that can inform future language education strategies.این پژوهش کیفی به بررسی برداشت معلمان زبان انگلیسی پیش از خدمت، شاغل و بازنشسته از مفهوم امید مبتنی بر عمل، در مدارس دولتی گرگان، ایران پرداخت. پژوهشگران با ۴۲ شرکتکننده، شامل ۱۳ معلم پیش از خدمت، ۱۶ معلم شاغل و ۱۳ معلم بازنشسته مصاحبه کردند تا درکهای عمیق و پیامدهای امید مبتنی بر عمل را در آموزش انگلیسی بهعنوان زبان خارجی بررسی کنند. با استفاده از چارچوب نظریة دادهبنیاد سازنده و تحلیل دادهها به کمک نرمافزار مکس کیودا نسخة 24، ۴۶ کد اولیه شناسایی و به ۲۵ گروه موضوعی دستهبندی شد. فرایند مذکور به توسعة مدلی از امید مبتنی بر عمل منجر شد که با چهار عنصر کلیدی مشخص میشود: توانمندسازی و عاملیت، محیطهای یادگیری مشارکتی، تأمل انتقادی و آگاهی اجتماعی، و شیوههای آموزشی نوآورانه. یافتهها بر اهمیت پرورش امید مبتنی بر عمل برای افزایش اثربخشی معلمان و بهبود نتایج دانشآموزان تأکید میکند و بینشهایی را ارائه میدهد که میتواند راهنمایی برای استراتژیهای آینده آموزش زبان باشد.https://jlts.um.ac.ir/article_47702_0c126e39f8d63756107d6c86751c9e7e.pdfدانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220250810Navigating Motivation and Anxiety in Second Language Learning: The Impact of Directed Motivational Currents on EFL and ESL Learnersهدایت انگیزه و اضطراب در یادگیری زبان دوم: تأثیر جریانهای انگیزشی هدفمند بر زبانآموزان انگلیسی به عنوان زبان خارجی و انگلیسی به عنوان زبان دوم1842204770510.22067/lts.2025.92611.1340FAنداقندهاریدانشجوی دکتری، گروه آموزش زبان انگلیسی، پردیس بینالمللی کیش، دانشگاه تهران، کیش، ایران0000-0001-8443-7493مجیدنعمتیدانشیار، گروه زبانشناسی کاربردی، دانشکده زبانها و ادبیات خارجی، دانشگاه تهران، تهران، ایران0000-0001-6129-8873Journal Article20250322This study examines the relationship between Directed Motivational Currents (DMCs) and English Language Classroom Anxiety (ELCA) in English as a Foreign Language (EFL) and English as a Second Language (ESL) learners. DMCs, defined by sustained, goal-driven motivation, are essential for long-term language learning, whereas ELCA, characterized by anxiety in classroom settings, can impede progress. Employing an explanatory mixed-methods approach, the study collected quantitative data from 140 participants and qualitative insights from 20 in-depth interviews with learners experiencing varying levels of DMCs. Findings revealed a significant negative correlation between DMCs and ELCA, with ESL learners reporting higher motivation and lower anxiety due to greater language exposure and integrative motivation. Qualitative findings emphasized the role of teacher support, learner goals, and contextual factors in shaping motivation and anxiety. These insights highlight the importance of goal-oriented learning environments that enhance motivation while reducing anxiety, offering practical implications for educators and curriculum designers.این پژوهش رابطة میان جریانهای انگیزشی هدایتشده و اضطراب کلاسی زبان را در میان زبانآموزان زبان خارجی و زبان دوم بررسی میکند. جریانهای انگیزشی هدایتشده بهعنوان انگیزهای پایدار و هدفمحور در تداوم یادگیری نقش دارند، در حالی که اضطراب کلاسی مانعی برای پیشرفت آموزشی است. این پژوهش با رویکرد آمیختة توضیحی انجام شد. دادههای کمی از ۱۴۰ زبانآموز گردآوری و دادههای کیفی از طریق ۲۰ مصاحبه حاصل شد. نتایج نشان داد میان جریانهای انگیزشی و اضطراب کلاسی رابطة منفی معناداری وجود دارد. زبانآموزان زبان دوم بهدلیل مواجهة بیشتر با موقعیتهای واقعی و برخورداری از انگیزش همپیوندی، سطح بالاتری از انگیزه و اضطراب کمتری گزارش کردند. همچنین یافتههای کیفی اهمیت حمایت معلم، اهداف زبانآموز و عوامل محیطی را در افزایش انگیزه و کاهش اضطراب برجسته ساخت. در نتیجه، طراحی محیطهای یادگیری هدفمند میتواند به تقویت انگیزه و کاهش اضطراب منجر شود و پیامدهای کاربردی برای مدرسان و برنامهریزان داشته باشد.https://jlts.um.ac.ir/article_47705_b0b75c3f654f444cd535f16487223151.pdfدانشگاه فردوسی مشهدمطالعات زبان و ترجمه2228-520258220250823“I Felt That My Well-Being Was Important to the Teacher”: A Phenomenological Inquiry into Emotional Experiences of EFL Learners«احساس کردم که حال من برای استاد مهم بود»: پژوهشی پدیدارشناختی دربارهٔ تجربههای هیجانی زبانآموزان زبان انگلیسی بهعنوان زبان خارجی2212534777610.22067/lts.2025.96026.1396FAزریسعیدیدانشگاه علّامه طباطبایی، تهران، ایران0000-0003-2165-8891آرمینتوکلیدانشگاه علامه طباطبایی0000-0002-7213-7925Journal Article20251018This study explored Iranian university students’ best and worst experiences in English as a Foreign Language (EFL) classrooms, examining their antecedents and emotional responses. A qualitative phenomenological design was conducted with 62 convenience-sampled Iranian students (20 male, 42 female), aged 18–27, enrolled in a general English course. Adapting the Critical Incident Technique (CIT), the researchers elicited learners’ emotional experiences via a narrative frame and analyzed the data inductively using MAXQDA. Findings revealed three major insights: the best experiences were associated with the teacher as a source of affective support, a positive and humanized learning environment, and moments of personal triumph and competence. The worst experiences involved public failure, negative interpersonal dynamics, negative test experiences, impairment of student well-being, and feelings of language incompetence. Enjoyment emerged as the predominant positive emotion, whereas hopelessness was the most frequent negative one. The study offers implications for promoting emotional well-being in EFL classrooms.این پژوهش به بررسی بهترین و بدترین تجربههای دانشجویان ایرانی در کلاسهای زبان انگلیسی بهعنوان زبان خارجی و همچنین پیشدرآمدها و پاسخهای هیجانی آنها میپردازد. با استفاده از رویکرد پدیدارشناختی کیفی، دادهها از ۶۲ دانشجوی ایرانی (۲۰ مرد، ۴۲ زن؛ ۱۸–۲۷ سال) در یک درس زبان عمومی جمعآوری شد. با بهکارگیری تکنیک حادثه بحرانی (CIT) و از طریق چارچوب روایی، تجربههای هیجانی استخراج و با نرمافزار MAXQDA بهصورت استقرایی تحلیل گردید. یافتهها نشان داد بهترین تجربهها با حمایت هیجانی معلم، فضای یادگیری انسانی و لحظات توانمندی همراه بود، در حالی که بدترین تجربهها شامل شکست عمومی، روابط منفی، آزمونهای استرسزا و احساس ناتوانی زبانی بود. لذت، هیجان مثبت غالب و ناامیدی، شایعترین هیجان منفی بود. این یافتهها راهگشای راهبردهایی برای تقویت سلامت هیجانی در کلاسهای زبان هستند.https://jlts.um.ac.ir/article_47776_9a29fce7e00619eaacc9f54de95f19d0.pdf