جستاری در تأثیر کمالگرایی بر مهارت شنیداری زبان دوم با درنظرگرفتن نقش میانجی خودکارآمدی و راهبردهای فراشناختی شنیداری به روش تحلیل چندبخشی میانجی
دوره 54، شماره 2، تابستان 1400، صفحه 123-151
https://doi.org/10.22067/lts.v54i2.87131
محمدحسن رزمی، علی اکبر جباری
چکیده پژوهش پیشرو به بررسی تأثیر کمالگرایی چندوجهی بر مهارت شنیداری زبان دوم از طریق متغیرهای میانجی خودکارآمدی و راهبردهای فراشناختی شنیداری با استفاده از مبانی نظریّة مجموعههای پیچیدة پویا میپردازد. بدین منظور، 117 دانشجوی سال سوم و چهارم رشتههای ترجمة زبان انگلیسی و ادبیّات انگلیسی پرسشنامههای کمالگرایی چندوجهی، خودکارآمدی و راهبردهای فراشناختی شنیداری را تکمیل کردند و در آزمون شنیداری «آیلتس» شرکت کردند. پس از جمعآوری دادهها، با استفاده از تحلیل خوشهای، شرکتکنندگان پژوهش به سه گروه کمالگرایی (کمالگرایی سازگار، ناسازگار و غیرکمالگرا) تقسیم شدند. سپس با استفاده از تحلیل چندبخشی میانجی چندگانه، تأثیرهای مستقیم، غیرمستقیم و کلّی کمالگرایی بر مهارت شنیداری در قالب فرضیّههای پژوهش مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد، کمالگراییِ سازگار تأثیر مستقیم معناداری بر خودکارآمدی و سه راهبرد فراشناختی شنیداری شناخت فردی، ترجمة ذهنی و حل مسأله دارد. کمالگرایی تأثیر مستقیم معناداری بر مهارت شنیداری و دو راهبرد فراشناختی برنامهریزی و ارزیابی و توجّه هدایتشده نداشت. همچنین نتایج نشان داد، خودکارآمدی تأثیر مستقیم معناداری بر شناخت فردی و مهارت شنیداری دارد. در ارتباط با تأثیر نسبی غیر مستقیم و کلّی کمالگرایی با در نظر گرفتن متغیرهای میانجی خودکارآمدی و راهبردهای فراشناختی، نتایج معناداری به دست آمد و تحلیل چندبخشی میانجی چندگانه معنادار بود. این در حالی است که بدون در نظر گرفتن متغیرهای میانجی، ارتباط مستقیم معناداری بین کمالگرایی و مهارت شنیداری یافت نمیشد؛ بنابراین استفاده از متغیرهای میانجی نقش تعیینکنندهای در ارتباط بین کمالگرایی و مهارت شنیداری ایفا نمود. در انتها توصیّههای آموزشی این پژوهش ارائه میگردد.