مطالعات زبان و ترجمه

چکیده تمایل به اجتناب از اشباع شناختی در ترجمۀ شفاهی علاقه به استفاده از ابزارهای ترجمه به کمک رایانه را افزایش ‌داده است. مطالعۀ حاضر کیفیت ترجمۀ اعداد توسّط مترجم مایکروسافت و مترجمان شفاهی حرفه‌ای هم‌زمان را بررسی ‌می‌کند. برای این هدف، مجموعه‌ای از سخنرانی‌های سیاسی ارائه‌شده در سازمان ملل جمع‌آوری ‌شد. آزمون «کای‑مربع پیرسون» نشان‌ داد که عملکرد مترجم مایکروسافت و مترجمان حرفه‌ای در زمینۀ ترجمۀ هم‌زمان اعداد یکسان ‌است. درحالی‌که خطاهای مایکروسافت از نظر نوع نسبت به خطاهای مترجمان شفاهی محدودتر ‌است. به‌عبارت‌دیگر، خروجی مایکروسافت فقط دو نوع خطا (حذف و سایر) را نشان می‌دهد. درحالی‌که مترجمان شفاهی تنوّع بیشتری از انواع خطاها (حذف، تقریب، واژگانی، آوایی و سایر) را در ترجمۀ اعداد انجام می‌دهند؛ بنابراین، به‌نظر‌ می‌رسد که در زمینۀ ترجمۀ هم‌زمان اعداد تلفیقی از ترجمۀ مایکروسافت و ترجمۀ انسانی می‌تواند رویکردی مؤثر ‌باشد. به‌عبارت‌دیگر، مترجم مایکروسافت می‌تواند به‌عنوان یک ابزار کمکی برای ارائۀ ترجمه‌های سریع و دقیق اعداد استفاده ‌شود، درحالی‌که مترجمان هم‌زمان حرفه‌ای می‌توانند تمرکز و دقت خود را به سایر عناصر پیام اختصاص‌ دهند.

چکیده پژوهش پیش‌رو یک بررسی میان‌رشته‌ای است که بین حوزۀ مطالعات ‌‌‌ترجمۀ شفاهی و روانشناسی انجام شده است. هدف از مطالعۀ حاضر بررسی اعتبار پیش‌بینی توانایی دانشجویان درس ترجمۀ شفاهی هم‌زمان در دو تمرین کلوز شفاهی و گوش‌دادن و به‌خاطرآوردن با توجّه به متغیرهای پیش‌بین مهارت درک شنیداری، خودکارآمدی و هوش هیجانی است. به این منظور، 70 دانشجوی مقطع کارشناسی رشتۀ مترجمی زبان انگلیسی در دو کلاس ترجمۀ شفاهی هم‌زمان از طریق روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و به شکل داوطلبانه در این مطالعه شرکت ‌کردند. برای جمع‌آوری داده‌ها، مقیاس‌های خودکارآمدی و هوش هیجانی استفاده ‌شد. علاوه‌بر‌این، استعداد دانشجویان در دو تمرین کلوز شفاهی و گوش‌دادن و به‌خاطرآوردن از طریق دو آزمون در همین زمینه ارزیابی ‌شد. نتایج تحلیل رگرسیون چندگانه نشان داد که هوش هیجانی و خودکارآمدی به‌عنوان دو مؤلفۀ تفاوت‌های فردی و مهارت درک شنیداری به‌عنوان یک مؤلفۀ زبانی با عملکرد دانشجویان در دو تمرین لازم جهت آمادگی ترجمۀ شفاهی هم‌زمان رابطۀ معنادار دارند و می‌توانند میزان موفقیت دانشجو را در این تمارین پیش‌بینی کنند؛ امّا جایگاه اوّل تأثیرگذاری از آنِ مهارت درک شنیداری است. یافته‌های حاصل از این مطالعه می‌تواند برای مدرّسان و پژوهشگران ترجمۀ شفاهی هم‌زمان قابل توجّه و مفید باشد